W istniejących już układach przemysłowych zazwyczaj można spotkać się z rurami czy przewodami transportującymi gorące gazy lub ciecze w różnego typu obiektach. Są to produkty docelowo wytwarzane np. w różnego rodzaju elektrowniach czy elektrociepłowniach oraz substancje uboczne, których energię dodatkowo można jeszcze wykorzystać. Jeśli tego rodzaju instalacjom przemysłowym nie zapewni się odpowiedniej izolacji, może okazać się, że wspomniane zakłady osiągać będą ogromne straty. Jak ważna jest zatem regularna inspekcja takich układów oraz jak można zniwelować skutki niedostatecznej ich ochrony?

Kiepska izolacja źródłem problemów

W Polsce często zdarza się, że infrastruktura przemysłowa nie jest regularnie sprawdzana pod względem skuteczności izolacji przez lata, w wyniku czego jest ona w fatalnym stanie. Wpływa to oczywiście na zmniejszenie wydajności systemów przemysłowych, a co za tym idzie, zwiększa koszty utrzymania takich inwestycji. Mowa tu nie tylko o systemach ciepłowniczych czy energetycznych, lecz także o wszelkiego rodzaju zakładach chemicznych. To odpowiedzialne za produkcję, przechowywanie oraz transport wszelkiego rodzaju surowców energetycznych czy przeznaczonych do przetwórstwa i produkcji przemysłowej infrastruktury.

Aby uzmysłowić sobie skalę problemu, warto przeanalizować raport Europejskiej Fundacji Izolacji Przemysłowej z 2021 roku, w którym opracowane zostały dane wskazujące na potencjał zaoszczędzonej energii dla poszczególnych państw UE. Można się dowiedzieć, że Polska posiada możliwości zaoszczędzenia 1070 kiloton oleju ekwiwalentnego, gdzie 1 tona odpowiada wartości energetycznej 10000 kcal/kg. Równocześnie, dzięki poprawieniu izolacji, emisja CO2 również zmniejszyłaby się o ponad 3,5 kilotony. Są to potężne liczby, które powinny szybko popchnąć do działania polskie zakłady przemysłowe.

Przegląd izolacji i jej poprawa

Aby lepiej chronić infrastrukturę przed stratami ciepła, nie wystarczy jednorazowe założenie instalacji, by móc uznać problem za rozwiązany. Wszelkiego rodzaju materiały, które spełniają rolę izolatorów termicznych, z czasem się zużywają, ponieważ stale oddziałująca na nie wysoka temperatura, jak i różne czynniki zewnętrzne przyczyniają się do ich degradacji. Natomiast niedokładna izolacja może spowodować nadmierne obciążenie izolowanych obiektów i powstawanie usterek w lokalizacji tzw. mostków cieplnych.

Z tego względu istotne jest wykonywanie regularnych przeglądów nowych izolacji, a także zmodernizowanie tych starszych. Najważniejszym etapem w przeglądzie istniejącej izolacji jest przygotowanie dokładnego planu działania. Niezbędne na tym etapie są aktualne mapki i plany z wyznaczonymi na nich instalacjami. Aby nie pominąć żadnego elementu, należy się na nich ściśle opierać. Z tego względu prowadzenie dokumentacji wszelkich prac modernizacyjnych jest niezwykle ważne.

Na co przede wszystkim zwracać uwagę? Szczególnie problematyczne mogą okazać się elementy instalacji przemysłowych, które posiadają nietypowe kształty lub wymagają znacznie częstszej rewizji, ponieważ są intensywnie eksploatowane. W takich miejscach często trudno jest zapewnić ochronę przy zastosowaniu klasycznych sztywnych izolacji i kołnierzy. W takim przypadku można zastosować elastyczne materace izolacyjne, które są idealnie zaprojektowane pod konkretny element. W ten sposób można zapewnić maksymalnie skuteczne izolowanie rur, turbin, zbiorników czy zaworów. Co najważniejsze, takie otuliny potrafią nie tylko ściśle osłonić daną część, lecz również bez problemu mogą być ściągane i ponownie zakładane, ponieważ nadają się do wielokrotnego użytku.

Co więcej, takie materace pozwalają na uzupełnienie brakujących fragmentów zniszczonej izolacji. Ponieważ niekiedy ulega ona uszkodzeniom tylko na konkretnych odcinkach, decyzja o wymianie całości izolacji mogłaby być nieekonomiczna. W takich sytuacjach należy szukać rozwiązania mniej permanentnego, ale zapewniającego skuteczną ochronę. Materace izolacyjne nie tylko mogą uzupełniać ubytki izolacji, lecz również umożliwiają szybką inspekcję okrywanych elementów.

A jakie są najczęstsze usterki izolacji? To przede wszystkim naruszenie powłok spowodowanych czynnikami zewnętrznymi, np. wiatrem, aktywnością zwierząt, ekspozycją na słońce, a także czynnikami termicznymi, z powodu niedostosowania izolacji do warunków panujących wewnątrz elementów. To także uszkodzenia izolacji wynikające z wad konstrukcyjnych chronionych części, jak i nieprawidłowo założona otulina.

Jak skutecznie znaleźć miejsca, przez które ucieka energia cieplna? Najdokładniejszą metodą jest termowizja, przy pomocy której znajdzie się nawet niewielkie mostki termiczne. Dodatkowo dokładnie zwymiarowanie nowego i nietypowego elementu pozwoli na przygotowanie idealnie skrojonej izolacji. Projekt indywidualnych materacy izolacyjnych może opierać się na wykonanych ręcznie pomiarach, naniesionych na rysunek techniczny bądź przy pomocy oprogramowania, które wygeneruje plik 3D. Niezależnie od metody najważniejsza jest precyzja, ponieważ ma kluczowe znaczenie dla efektu końcowego.

Termoizolacja jest niezwykle ważnym czynnikiem, który wpływa na wydajność procesów przemysłowych, ich opłacalność oraz wpływ na środowisko naturalne. Już dawno większość przemysłowców powinno zdecydować się na intensywną modernizację izolacji oraz projektowanie nowej, jak najbardziej skutecznej i dokładnej. Tylko w ten sposób można zmniejszyć straty do minimum i zapoczątkować erę nowoczesnego przemysłu.